باغهاى ايران پس از بازديد از آرامگاههاى شعرا ، جالب توجه‌ترين چيزها در شيراز باغهاى آن است . باغهاى ايران در اولين نظر باغهاى ايتاليا را به خاطر شخص مىآورد ؛ زيرا در هيچ محل ديگر در ايران اين همه درخت سرو نمىتوان مشاهده كرد . هنگامى كه دربارهء ايتاليا فكر مىكنيم بدون شك باغ فراسكاتى « 1 » يا تيولى « 2 » با آن فواره‌ها و مهتابيها و مجسمه‌هاى آن به ياد مىآيد . هرگاه با داشتن يك چنين انديشه‌اى از باغهاى ايران بازديد نماييم سخت گمراه خواهيم شد . در ايران چندين باغ زيبا وجود دارد كه اغلب آنها به اروپاييانى تعلق دارد كه جرئت مبارزه با طبيعت را داشته و به طريقى فريبندگى و جذبه‌اى به باغهاى خود بخشيده‌اند . اين قبيل باغها در قلهك ، كه اروپاييان مىكوشند از گرماى تابستان پايتخت به آنجا پناه برند ، ديده مىشود . در رشت نيز دو باغ از اين قبيل باغها ديده مىشود . در حالى كه باغهاى سلطنتى هميشه در نهايت ظرافت و استادى باغچه‌بندى مىشود ولى اينها در واقع باغهاى ايرانى نيست بلكه اين نكته را ثابت مىكند كه اگر آب كافى موجود باشد با خاك و آفتاب چه‌ها مىتوان كرد . نتيجهء اين كار مقدار زيادى ميوه و شكوفه است كه موجب رشك و حسادت باغبانان مغرب زمين مىشود . اولين نكته در مورد باغهاى ايران اين است كه جنبهء خصوصى دارد و از انظار پوشيده است ، چه اينجاست كه ميزبان ايرانى معمولا از مهمانان خود پذيرايى مىكند . يك ديوار گلى ، كه معمولا مستطيل يا چهارگوش است ، آن را احاطه كرده است . روش آبيارى

--> ( 1 ) . Ferascati ( 2 ) . Tivoli